Energooszczędność to efekt współpracy wielu elementów budynku: architektonicznych, budowlanych i instalacyjnych. Dlatego trzeba o niej myśleć już na etapie projektu. Sama bryła budynku i jej orientacja względem stron świata mają duże znaczenie dla przyszłej energooszczędności.
O tym, ile ciepła zużywa budynek decyduje wiele czynników. Tymczasem większość użytkowników spodziewa się, że o energooszczędności przesądzi supernowoczesny system grzewczy (np. z pompą ciepła czy kolektorami słonecznymi). Inni sądzą, że najważniejsza jest bardzo dobra izolacja termiczna. Z tego powodu ocieplają budynki znaczną grubością materiału termoizolacyjnego i instalują ciepłą i szczelną stolarkę - szczególnie okienną. Jeszcze inni łączą oba działania: dobrze ocieplają i stosują wysokosprawne systemy grzewcze, wykorzystujące odnawialne źródła energii.
Przedstawiając temat w syntetycznym skrócie można powiedzieć, że na energooszczędność budynku wpływają:
1. Architektura budynku:
-
usytuowanie względem stron świata,
-
rozmieszczenie pomieszczeń,
-
geometria budynku,
-
wielkość okien i innych elementów przeszklonych.
2. Rozwiązania konstrukcyjne przegród budowlanych.
3. Izolacyjność cieplna przegród budowlanych: ścian, dachu, okien.
4. Metoda wentylacji: naturalna lub mechaniczna z możliwością odzysku ciepła z usuwanego powietrza z budynku.
5. Rodzaj i sprawność systemu grzewczego c.o. i c.w.u. (szczególnie rozwiązania o wysokiej sprawności wytwarzania i regulacji produkcji ciepła).
6. System zarządzania budynkiem, który pozwala optymalnie sterować również produkcją energii czyniąc budynek „inteligentnym”.
Energooszczędność a rozwiązania architektoniczne
Usytuowanie budynku względem stron świata
W każdym budynku oprócz strat ciepła występują różnego rodzaju zyski cieplne. W budownictwie mieszkaniowym pochodzą one głównie od urządzeń elektrycznych, gotowania, prania, oświetlenia, ludzi. Znaczący udział w zyskach ciepła ma również promieniowanie słoneczne, które dociera do pomieszczeń przez przegrody przeszklone.
Korzystny wpływ słońca można wykorzystać przez prawidłowe usytuowanie budynku względem stron świata oraz przez wyeksponowanie przegród przeszklonych (okien, ogrodów zimowych) na jego działanie (fot.). Korzystne usytuowanie projektowanych obiektów może doprowadzić do obniżenia zużycia energii: w typowych budynkach nawet o 7%, a w budynkach pasywnych nawet o 30%. Dlatego warto rozważyć wykonanie na południowej ścianie przeszkleń o dużej powierzchni. Możliwość stosowania dodatkowych rozwiązań, jak okiennice lub rolety, działające nocą, może dodatkowo wpłynąć korzystnie na bilans ciepła w budynku.
Szukając korzystnych rozwiązań można analizować także wpływy wiatru. Udział strat ciepła w budynkach wyeksponowanych na działanie wiatru może być większy nawet o 10% w stosunku do takich samych budynków usytuowanych w teranie zabudowanym lub osłoniętym.
Rozmieszczenie pomieszczeń
Wykorzystanie energii słonecznej narzuca konieczność odpowiedniej lokalizacji pomieszczeń tak, aby optymalnie wykorzystać energię słoneczną. Od strony południowej należy lokalizować pomieszczenia dziennego pobytu, zaś od strony północnej - sypialnie czy pomieszczenia gospodarcze.
Geometria budynku
Przez wiele lat budowano budynki nie zwracając uwagi na koszty eksploatacji, nie analizując ich energochłonności. O wyborze rozwiązań architektonicznych decydował głównie wygląd budynku, funkcje pomieszczeń oraz możliwości urbanistyczne. Dlatego budynki były często bardzo „rozrzeźbione”, pełne wykuszy, podcieni, lukarn. W efekcie charakteryzowały się dużą powierzchnią przegród budowlanych (A), przez które dochodzi do strat ciepła, w stosunku do kubatury budynku (V).
Upraszczanie brył budynków obserwujemy wyraźnie w ostatnich 50 latach. Efekty tej tendencji obrazuje tabela, w której zestawiono wartości wskaźnika sezonowego zapotrzebowania na ciepło EA w zależności od stosunku A/V przy tych samych parametrach izolacyjnych przegród budowlanych.
Podsumowanie
Przyjęte na etapie projektowania rozwiązania mogą pomóc w obniżeniu energochłonności budynku przy jednoczesnym utrzymaniu optymalnych kosztów materiałów budowlanych i instalacji. Wybierając projekt i rozmawiając z architektem powinniśmy pamiętać, że geometria budynku może powiększać powierzchnie wymagające ocieplania i generuje mostki cieplne, co dodatkowo utrudnia uzyskanie budynku energooszczędnego. Przyjęcie prawidłowych rozwiązań architektonicznych ułatwia wybudowanie budynku energooszczędnego zapewniającego wysoki komfort cieplny.
- bardzo słabe
- słabe
- średnie
- dobre
- bardzo dobre
Komentarze (0)